Македонскиот рубин влегува во нова фаза на институционална заштита, со воспоставување систем за сертификација, следливост и контрола на неговото потекло и квалитет. На 21 септември Министерството за енергетика, рударство и минерални суровини ќе ги претстави досегашните резултати и следните чекори во процесот.
Предвидено е да се утврдат јасни критериуми и стандарди за обработка, означување и презентација на рубинот, како и да се формира регистар на овластени производители и обработувачи. Ќе се воспостави и систем за евиденција на количините и движењето на рубинот, со цел да може да се следи неговото потекло од наоѓалиштето до пазарот.
Целта е да се спречат злоупотреби и лажно претставување на други минерали како македонски рубин, а купувачите да имаат гаранција дека производот што го купуваат навистина потекнува од Македонија и ги исполнува утврдените стандарди.
Паралелно со домашната заштита, се подготвуваат и активности за меѓународна афирмација на рубинот. Надлежните институции сакаат неговото потекло и автентичност да бидат препознатливи и надвор од земјата, со што минералот би добил поголема пазарна и економска вредност.
Македонскиот рубин е корунд со карактеристична малиново-розева боја, која се должи на присуството на хром во неговата кристална структура. Наоѓалиштата се во околината на Прилеп и во планинските предели на Мариово.
Процесот на институционална заштита започна во 2025 година, а во јуни годинава беше соопштено дека македонскиот рубин е официјално заштитен како национален полускапоцен камен. Со формирањето на Комисијата за македонскиот рубин, заштитата сега треба да се надгради со конкретни правила за сертификација, следливост, производство и пласман.
Во процесот се вклучени Министерството за енергетика, Геолошкиот завод и Државниот завод за индустриска сопственост, кои треба да го поврзат геолошкиот надзор, рударската регулатива и правната заштита.
Целта е македонскиот рубин да не остане само природно богатство, туку да стане препознатлив производ со гарантирано потекло, утврден квалитет и јасен стандард, со потенцијал за поголема присутност на меѓународниот пазар.
