Демократската партија оствари голема победа на среднорочните избори во САД, освојувајќи мнозинство и во Сенатот и во Претставничкиот дом, со што Републиканската партија на претседателот Доналд Трамп ја губи контролата врз законодавната власт во Вашингтон. Резултатите претставуваат сериозен политички удар за Трамп, кој во последните две години имаше поддршка од републиканското мнозинство во двата дома на Конгресот.
Демократите остварија победи и во сојузни држави кои традиционално важат за републикански упоришта, меѓу кои Тексас, Канзас, Ајова и Јужна Каролина. Според прелиминарните резултати, демократите освоиле 53 места во Сенатот, наспроти 42 за републиканците, додека во Претставничкиот дом водат со 220 освоени места, наспроти 127 на нивните политички противници.
Особено значајни се резултатите во држави во кои Трамп имаше убедлива поддршка на претседателските избори во 2024 година.
Во Канзас, Адам Хамилтон стана првиот демократски сенатор од оваа држава по речиси еден век, односно од времето на Големата депресија.
Во Тексас, демократот Џејмс Таларико го победи републиканскиот кандидат Кен Пакстон, додека во Охајо Шерод Браун повторно освои сенаторско место.
Изборниот резултат се толкува како израз на незадоволството на гласачите од досегашното управување на Трамп, особено во однос на економијата, растот на трошоците за живот и војната со Иран, која придонесе за нагло зголемување на цените на горивата.
Лидерот на демократите во Сенатот, Чак Шумер, ја поздрави победата и порача дека резултатот отвора ново поглавје во американската политика.
„Американците гласаа за промени, а сега демократите мора да ги испорачаат“, изјави Шумер, оценувајќи дека изборните резултати значително ќе ја променат политичката слика во земјата.
Од друга страна, Трамп во телефонска изјава за „Фокс њуз“ призна дека е изненаден од резултатите, иако не ја криеше намерата да продолжи со својата политичка агенда.
„Имавме огромни митинзи. Малку сум изненаден“, изјави американскиот претседател, кој им честиташе на демократите за победата и рече дека постојат области во кои двете партии би можеле да соработуваат.
Тој, сепак, најави дека ќе го користи претседателското право на вето доколку Конгресот усвои закони што ги смета за неприфатливи. По објавувањето на резултатите, на социјалната мрежа Трут соушл објави фотографија од црвен качкет со натпис „Вето“.
Освојувањето на мнозинството во двата дома им дава на демократите значително поголема моќ да ја контролираат работата на администрацијата на Трамп. Од јануари, кога новоизбраните конгресмени и сенатори ќе ги преземат функциите, тие ќе можат да покренуваат истраги за работењето на претседателот, неговото семејство и соработниците, да го засилат надзорот врз извршната власт и да блокираат дел од неговите кадровски номинации.
Демократите најавија дека меѓу приоритетите ќе им бидат намалувањето на трошоците за домување и здравствена заштита, како и заштитата на пензискиот систем.
Сепак, победата не значи дека демократите ќе можат самостојно да ја спроведуваат целата своја политичка програма. Трамп и натаму располага со претседателското право на вето, кое може да го искористи за блокирање на законите што ќе поминат низ Конгресот. За надминување на претседателското вето е потребно двотретинско мнозинство во двата дома.
По две години во кои републиканците ги контролираа Белата куќа, Сенатот и Претставничкиот дом, Вашингтон влегува во нов период на поделена власт. Изборниот пораз дополнително ја ослабува политичката позиција на Трамп во последните две години од неговиот мандат.
