Конфликтот меѓу САД и Иран повторно опасно ескалира, откако американските сили нападнаа пет ирански нафтени танкери, а Иран возврати со ракетни напади врз американски позиции во Јордан. Новата размена на удари предизвика дополнителна загриженост за безбедноста на транспортот на нафта и веднаш се одрази врз светските берзи.
Американската Централна команда соопшти дека пет ирански танкери биле нападнати, при што еден бил потопен. Според американската страна, акцијата уследила по ракетниот напад на иранската Револуционерна гарда врз американски воен брод. Екипажите на танкерите претходно биле предупредени да ги напуштат пловилата.
Техеран, пак, одговори со ракетни напади врз американски цели во Јордан. Јорданските власти соопштија дека најголем дел од балистичките ракети биле пресретнати, додека Вашингтон оцени дека нападите не предизвикале значителна штета. Иранската страна истовремено најави продолжување на нападите врз американски и други цели поврзани со военото присуство на САД во регионот.
Со секој нов удар расте и ризикот кризата да се прошири надвор од директната конфронтација меѓу Вашингтон и Техеран. Особено чувствително е прашањето за поморскиот сообраќај во и околу Ормускиот теснец, еден од клучните коридори за глобалното снабдување со енергенси.
Последиците веќе се чувствуваат на пазарите. Цената на „брент“ нафтата се искачи над 100 долари за барел, што е највисоко ниво од јули, додека американскиот WTI се движи околу 95 долари. Во последните недели цената на нафтата е зголемена за околу 25 отсто, а продолжувањето на нападите дополнително ги засилува стравувањата од прекини во снабдувањето.
За пазарите најголем проблем не е само уништувањето на одделни танкери, туку можноста конфликтот да го наруши целиот систем на транспорт на нафта од Персискиот Залив. Протокот низ Ормускиот теснец веќе е значително намален, а секое понатамошно нарушување би можело дополнително да ги зголеми цените и трошоците за транспорт и производство ширум светот.
Дополнителен ризик претставуваат и нападите на силите кои се поврзани со Иран. Хутите во Јемен истовремено ги засилија нападите врз цели во Саудиска Арабија, вклучително и енергетска инфраструктура, што отвора нов фронт околу клучните рути за транспорт на нафта.
Со тоа воената криза се претвора и во сериозна економска закана. Ако нападите продолжат и се нарушат дополнителни испораки, цената на нафтата може да остане под силен притисок, што би значело нови инфлаторни удари за економиите кои зависат од увоз на енергенси.
Додека Вашингтон и Техеран продолжуваат со меѓусебните напади, светските пазари сè повнимателно ја следат ситуацијата. Во овој момент секој нов напад врз танкер, пристаниште или енергетска инфраструктура може да биде доволен за дополнителен скок на цените и ново нарушување на глобалното снабдување со нафта.
